Γέφυρες στον χρόνο
Πριν χιλιάδες χρόνια, στο λαμπρό παλάτι της πρωτεύουσας του μινωικού βασιλείου της Κρήτης ζούσαν βασιλιάδες, αξιωματούχοι, τεχνίτες και υπηρέτες. Ανεβοκατέβαιναν τις κλίμακες, έκαναν βόλτα στους κήπους και τις αυλές και περπατούσαν στους λαβυρινθώδεις διαδρόμους του.
Τοιχογραφία που απεικονίζει ταυροκαθάψια στο Ανάκτορο της Κνωσού
Το παλάτι ήταν ένα θαυμαστό μέρος για να ζει κανείς. Σε όποια τάξη κι αν ανήκε ο καθένας, περιπλανιόταν μέσα σε ένα κτήριο που προκαλούσε δέος και θαυμασμό από την μεγαλοπρέπεια και την ομορφιά του. Τα ευρήματα που έχουν έρθει στο φως μετά τις ανασκαφές, μαρτυρούν μέχρι σήμερα αυτά τα στοιχεία του παλατιού και μας μεταφέρουν στην εποχή της ακμής του.
Οι τεχνίτες τότε βασίζονταν στην μέθοδο της νωπογραφίας. Αυτό σημαίνει ότι πάνω στους τοίχους, άπλωναν τρεις επιπλέον στρώσεις μαλακών υλικών. Πάνω στην τελευταία λευκή στρώση ασβεστοκονιάματος, ξεκινούσαν να ζωγραφίζουν.
Όσο το ασβεστοκονίαμα ήταν ακόμα νωπό, τα χρώματα είχαν τον χρόνο να εισχωρήσουν μέσα σε αυτό, με αποτέλεσμα να διατηρούνται πολύ περισσότερο απ’ ότι σε άλλες τοιχογραφίες. Επιπλέον, φαίνονταν πιο έντονα, προσδίδοντας στις σκηνές ζωντάνια και ομορφιά.
Οι θεματικές των τοιχογραφιών, επιλέγονταν ανάλογα με το δωμάτιο το οποίο διακοσμούσαν. Στην αίθουσα του θρόνου, στο παλάτι της Κνωσού, δέσποζαν επιβλητικοί γρύπες. Μυθολογικά όντα που συμβόλιζαν την δύναμη, την εξουσία και την βασιλεία. Στους διαδρόμους, απεικονίζονταν πομπές, σειρές ανθρώπων δηλαδή που βάδιζαν όλοι μαζί, συνήθως για θρησκευτικούς λατρευτικούς σκοπούς.
Τοιχογραφία στο Ανάκτορο της Κνωσού
Οι θεματικές δεν ήταν ασύνδετες μεταξύ τους. Όλο το εικονογραφικό πρόγραμμα της τοιχογραφικής διακόσμησης του παλατιού, ήταν εκτενώς μελετημένο. Κάθε σκηνή είχε κι ένα στοιχείο που οδηγούσε «οργανικά» στην επόμενη, δημιουργώντας έτσι μια αδιάσπαστη συνέχεια.
Η τεχνοτροπία των τοιχογραφιών είναι γενικότερα κοινή και φτάνει μέχρι και τους τόπους με τους οποίους είχαν επαφές οι Μινωίτες, όπως παραδείγματος χάριν η Σαντορίνη.
Τα χρώματα ποικίλλουν. Τα κύρια είναι το κόκκινο, το σπασμένο άσπρο, το μαύρο, το κίτρινο, το μπλε και το γαλάζιο, τα οποία συνθέτουν διαφόρων ειδών ιδιαίτερες σκηνές.
Από τις επιβλητικότερες είναι «ο Πρίγκιπας με τα Κρίνα». Σε αυτήν εικονίζεται ένας νέος άνδρας, Μινωίτης, με περιποιημένη αμφίεση ο οποίος φορά ένα μεγαλοπρεπές διάδημα (αρχαία εκδοχή του στέμματος), που αποτελείται από κρίνα και φτερά παγωνιού.
Ακολουθούν η λεγόμενη «Παριζιάνα» και οι «Γαλάζιες Κυρίες». Η Παριζιάνα, έχει ονομαστεί έτσι λόγω της ντελικάτης μορφής της. Είναι μια νέα γυναίκα, με μαύρα κυματιστά μαλλιά και έντονα κόκκινα χείλη. Οι Γαλάζιες Κυρίες από την άλλη, είναι τρεις γυναίκες που στέκονται η μία δίπλα στην άλλη. Έχουν κι αυτές το εντυπωσιακό μαύρο μαλλί των γυναικών της Κρήτης, φορούν κοσμήματα και ρούχα με έντονα χρώματα και εικονίζονται πάνω σε ένα καταγάλανο φόντο.
Γνωστές είναι επίσης και άλλες τοιχογραφίες με πιο γενικά θέματα. Η τοιχογραφία με τα Ταυροκαθάψια είναι ίσως από τις διασημότερες στον κόσμο. Όπως επίσης και η τοιχογραφία των Δελφινιών, που κοσμούσε στην Κνωσό το λεγόμενο «Μέγαρο της Βασίλισσας» και έπειτα αυτές με τους γαλάζιους πιθήκους, που βρέθηκαν και στην Κνωσό και στην Σαντορίνη.
Ο ταύρος της Κνωσού
Οι τοιχογραφίες αυτές, όπως και κάθε άλλη μορφή αρχαίας τέχνης, είναι ένας τρόπος να ταξιδέψουμε στο παρελθόν. Μέσα από αυτές μπορούμε να έρθουμε πιο κοντά στον αρχαίο λαό των Μινωιτών. Βλέπουμε τις συνήθειές τους, τα έθιμά τους, την θρησκευτική πίστη τους και την καθημερινότητά τους.
Οι διασωθείσες αυτές τοιχογραφίες, ταξιδεύουν στον χρόνο μόνο με μια ματιά και σε πάνε κατευθείαν στην εποχή που ο θαυμαστός Μινωικός Πολιτισμός κυριαρχούσε στις θάλασσες της Μεσογείου.
Βιβλιογραφία:
Αττικη Γη 